Form doldurarak mal beyanı dilekçesi hazırlamak için tıklayın.
(ÜCRETSİZDİR.)
İcra Hukukunda Mal Beyanı: Özgürlüğünüzü Riske Atmayın
İcra Takiplerinde Hareketsiz Kalmanın Bedeli Ağır Olabilir Evinize veya iş yerinize bir icra ödeme emri geldiğinde yapılan en büyük hata, süreci görmezden gelmektir. İcra ve İflas Kanunu (İİK) madde 74 uyarınca, borçlunun icra dairesine borcunu nasıl ödeyeceğini veya hangi malvarlıklarına sahip olduğunu bildirmesi yasal bir zorunluluktur. Mal beyanı adı verilen bu işlem, borçlunun sadece aktif varlıklarını değil, “hiçbir şeyi olmadığını” da bildirmesini kapsar.
“Hiç Malım Yok” Demek Sizi Kurtarmaz, “Yokluk Beyanı” Kurtarır Toplumdaki en büyük hukuki yanılgılardan biri, üzerine kayıtlı malı, mülkü veya düzenli geliri olmayan kişilerin mal beyanında bulunmasına gerek olmadığı inancıdır. Hukuken malvarlığınızın sıfır olması, beyan yükümlülüğünüzü ortadan kaldırmaz. Eğer hiçbir geliriniz ve malınız yoksa, icra dairesine başvurarak “Yokluk Beyanı” (hiçbir malım ve gelirim yoktur) vermeniz şarttır.
Mal Beyanında Bulunmamanın Yaptırımı: Tazyik Hapsi Yasal süresi içinde (takip türüne göre genellikle 7 veya 10 gün) mal beyanında bulunmayan borçlular, alacaklının şikayeti üzerine İcra Mahkemesi kararıyla 3 aya kadar tazyik hapsi ile cezalandırılabilir. Bu hapis cezası bir disiplin tedbiri olduğundan, borçlu cezaevine girse dahi usulüne uygun bir mal beyanı dilekçesi sunduğu an derhal tahliye edilir. Hukuki haklarınızı korumak ve özgürlüğünüzden olmamak için mal beyanı sürecini ciddiye almalı ve yasal süreleri kesinlikle kaçırmamalısınız.
1. Mal beyanı nedir?
Borçlunun, borcuna yetecek miktardaki malını, alacağını, gelirini veya geçim kaynaklarını icra dairesine bildirmesidir.
2. Mal beyanında bulunma süresi kaç gündür?
İlamsız takiplerde (genel haciz yolu) ve ilamlı icralarda süre 7 gündür. Kambiyo senetlerine (çek, senet) mahsus haciz yolunda ise bu süre 10 gündür.
3. Mal beyanı süresi ne zaman başlar?
Süre, icra dairesinden gönderilen ödeme veya icra emrinin size resmi olarak tebliğ edildiği günü takip eden günden itibaren işlemeye başlar.
4. Üzerime kayıtlı hiçbir malım ve gelirim yok, yine de beyan vermeli miyim?
Kesinlikle evet. Hukukta buna “Yokluk Beyanı” denir. İcra dairesine “üzerime kayıtlı malım ve gelirim yoktur” şeklinde dilekçe vermek zorundasınız.
5. Mal beyanında bulunmamanın cezası nedir?
Yasal süresi içinde beyanda bulunmamanın cezası, alacaklının talebi üzerine icra mahkemesince verilen 3 aya kadar tazyik (zorlama) hapsidir.
6. Tazyik hapsi kararı çıkarsa hapse girer miyim?
Karar çıkıp polis sizi alsa bile, usulüne uygun bir mal beyanı dilekçesi verdiğiniz veya borcu ödediğiniz an hapis cezası düşer ve derhal tahliye edilirsiniz.
7. Tazyik hapsi adli sicil (sabıka) kaydıma işler mi?
Hayır. Tazyik hapsi bir disiplin cezası olduğu için adli sicil kaydınıza (sabıkanıza) işlemez.
8. Asgari ücretin altındaki borçlar için hapis cezası çıkar mı?
Hayır. Kanun gereği asıl alacak miktarı, o yılki aylık brüt asgari ücret tutarının altındaysa borçluya mal beyanında bulunmamaktan dolayı tazyik hapsi verilemez (Nafaka borçları hariç).
9. İcra borcuna itiraz edersem mal beyanı vermeli miyim?
İlamsız icra takibine süresi içinde itiraz ederseniz takip durur ve mal beyanı verme yükümlülüğünüz de askıya alınır.
10. İtirazım mahkemece iptal edilirse ne yapmalıyım?
Mahkeme itirazın iptaline veya kaldırılmasına karar verirse, bu kararın size tebliğinden veya yüze karşı okunmasından (tefhim) itibaren 3 gün içinde mal beyanında bulunmak zorundasınız.
11. Mal beyanını e-Devlet üzerinden verebilir miyim?
Sadece e-Devlet şifresi ile sisteme girerek beyan veremezsiniz. Dilekçenizin geçerli olması için e-İmza (elektronik imza) veya m-İmza (mobil imza) ile UYAP Vatandaş Portalı üzerinden gönderilmesi gerekir.
12. E-imzam yoksa ne yapmalıyım?
E-imzanız yoksa, mal beyanı yükümlülüğünüzü yerine getirmek için bizzat bir icra dairesine giderek fiziki dilekçe sunmalısınız.
13. İcra dosyası başka şehirde, oraya mı gitmeliyim?
Hayır. Bulunduğunuz şehirdeki “nöbetçi icra dairesine” giderek, dosyanızın bulunduğu şehrin icra dairesine gönderilmek üzere “Muhabere Yoluyla” mal beyanı dilekçesi verebilirsiniz.
14. Emekli maaşımı mal beyanında bildirmek zorunda mıyım?
Evet. Emekli maaşları kural olarak haczedilemez olsa da, dürüstlük kuralı gereği bunu icra dairesine bildirmek zorundasınız. Bu durum maaşınızın haczedileceği anlamına gelmez.
15. Eşimin üzerindeki malları bildirmeli miyim?
Hayır. İcra hukukunda borçların şahsiliği esastır. Sadece bizzat kendi adınıza kayıtlı mal ve gelirleri bildirmekle yükümlüsünüz.
16. Bütün malvarlığımı tek tek yazmak zorunda mıyım?
Hayır. Sadece takip konusu borç miktarını (asıl alacak, faiz ve masraflar) karşılamaya yetecek değerde mal veya gelir göstermeniz yeterlidir.
17. Gerçeğe aykırı (yalan) mal beyanında bulunmanın cezası nedir?
Malınız veya geliriniz olduğu halde “hiçbir malım yoktur” derseniz, alacaklının şikayeti üzerine 3 aydan 1 yıla kadar hapis cezası alabilirsiniz.
18. Yalan beyan cezası sabıkaya işler mi?
Evet. Gerçeğe aykırı mal beyanında bulunma suçu (İİK m. 338) gerçek bir ceza mahkumiyetidir ve adli sicil kaydınıza işler.
19. Mal beyanından sonra miras kalırsa bildirmeli miyim?
Evet. Beyandan sonra malvarlığınızda veya gelirinizde bir artış olursa, bunu 7 gün içinde icra dairesine bildirmek zorundasınız. Bildirmemenin cezası 10 güne kadar disiplin hapsidir.
20. Borcu taksitlendirirsem mal beyanı yükümlülüğü kalkar mı?
İcra dairesinde geçerli bir taahhüt (taksitlendirme) yaparsanız, taahhüt süresince mal beyanında bulunmamaktan dolayı ceza istenemez. Ancak taksitleri ödemezseniz yükümlülük ve cezai yaptırımlar tekrar doğar.